Zdanie warunkowe 

Zdania warunkowe odpowiadają na pytania: unter welcher Bedingung? (pod jakim warunkiem), in welchem Fall? (w jakim przypadku). Spójnikami występującymi w tym zdaniu są: wenn, falls (jeśli, jeżeli, w razie gdy). Najczęściej zdanie to rozpoczyna się od zdania podrzędnego, nie jest to jednak regułą, może być również zdaniem bezspójnikowym, jednak wtedy zmienia się jego szyk. Zdania warunkowe dzielimy w zależności od tego, czy spełnienie warunku jest możliwe, czy nie:

Zdanie warunkowe rzeczywiste
Zdanie warunkowe potencjalne
Zdanie warunkowe nierzeczywiste

W pierwszym typie zdań używamy trybu oznajmującego, w dwóch pozostałych używamy trybu przypuszczającego.

Zdanie warunkowe rzeczywiste 

Zdanie to wyraża rzeczywistą, realną sytuację, używamy w nim trybu oznajmującego.
Wenn es nicht regnet, machen wir einen Ausflug.
Wir machen einen Ausflug, wenn es regnet.
Jeśli nie będzie padać, pojedziemy na wycieczkę.

Geh schlafen, wenn du müde bist.
Wenn du müde bist, geh schlafen.
Idź spać, jeśli jesteś zmęczony.

Zdanie warunkowe potencjalne 

Jest to zdanie wyrażające warunek lub życzenie odnoszące się do teraźniejszości lub przyszłości 
i dlatego możliwe do spełnienia. W obu zdaniach: głównym i podrzędnym używamy obowiązkowo trybu przypuszczającego w czasie Imperfekt Konjunktiv Imperfekt lub trybu Konditional.
Wenn er Zeit hätte, ginge er spazieren.
Ich ginge spazieren, wenn ich Zeit hätte.
Hätte er Zeit, ginge er spazieren.
Gdyby miał czas, poszedłby na spacer.

Wenn ich Durst hätte, würde ich eine Cola trinken.
Ich würde eine Cola trinken, wenn ich Durst hätte.
Hätte ich Durst, würde ich eine Cola trinken.
Gdyby mi się chciało pić, wypiłbym colę.

Zdanie warunkowe nierzeczywiste 

Zdanie to wyraża warunek lub życzenie odnoszące się do przeszłości i niemożliwe do spełnienia. 
W obu zdaniach: głównym i podrzędnym używamy obowiązkowo trybu przypuszczającego Konjunktiv Plusquamperfekt (zobacz: Konjunktiv, czasy ). Często w tym zdaniu występują słowa:

damals (wtedy), beinahe (prawie, o mało co), fast (prawie).
Wenn ich damals mehr gelernt hätte, hätte ich die Prüfung bestanden.
Ich hätte die Prüfung bestanden, wenn ich damals mehr gelernt hätte.
Hätte ich damals mehr gelernt, hätte ich die Prüfung bestanden.
Gdybym był się wtedy więcej uczył, zdałbym ten egzamin.
Wenn es nicht so spät gewesen wäre, hätte ich dich besucht.
Ich hätte dich besucht, wenn es nicht so spät gewesen wäre.
Wäre es nicht so spät, hätte ich dich besucht.
Gdyby nie było (wtedy) tak późno, odwiedziłbym cię.
